De verkoop van Recreatieoord Hoek van Holland
… en hoe deze werd voorkomen
De verkoop van Recreatieoord Hoek van Holland door de gemeente Rotterdam leek in 2020 bijna rond. Zij zag het beheer van van een vakantiepark niet meer als een kerntaak. Door de landelijke trend van ontruimde vakantieparken vreesden de Hoekse recreanten echter dat ook zij hun plek zouden verliezen.
Daarom richtten zij een actiecomité op en voerden ze massaal verzet. Dat had resultaat: op 3 februari 2022 stemde de Rotterdamse gemeenteraad namelijk unaniem tegen de verkoopplannen. Het recreatieoord werd niet verkocht.
In datzelfde jaar ontstond de Coöperatieve Vereniging ONS Recreatieoord. Zij kreeg het recreatieoord en camping vanaf 2024 in eigen beheer.
Het NRC van 7 december 2020
Waarom wilde de gemeente Rotterdam Recreatieoord Hoek van Holland verkopen?
De betrokken wethouders Bas Kurvers (VVD) en Said Kasmi (D66) vonden onderhoud en beheer van het recreatieoord geen kerntaak. Het was bovendien één van de laatste gemeenten die nog een recreatieoord exploiteerde.
Het college van B&W vond een commerciële partij dan ook beter geschikt voor een professionele exploitatie van een recreatiepark.
Ook zou het recreatieoord niet kostendekkend zijn. Modernisering sloot tevens aan bij de ambitie om van Hoek van Holland een vierseizoenenbadplaats te maken. Het recreatieoord moest aansluiten bij de vierseizoenenbadplaats Hoek van Holland en het hele jaar open zijn.
Vlaggenactie voor televisieprogramma Kassa
Hoe protesteerden de recreanten tegen de verkoop?
Het actiecomité en de recreanten voerden een breed scala aan acties:
- Petities en brieven – de petitie Stop de verkoop van Recreatieoord Hoek van Holland haalde 15.000 handtekeningen; daarnaast ging een groot aantal brieven en mails naar raadsleden, wethouders, de burgemeester en de Ombudsman.
- Inspraak en overleg – ruim 800 recreanten meldden zich aan voor een online informatieavond; 37 recreanten spraken in tijdens twee inspreekdagen op het stadhuis.
- Publieke acties – de sneeuwactie SOS Recreatieoord Hoek van Holland, de vlaggenactie van Kassa, vlogs. Tevens strijdliederen zoals Me huissie in de Hoek, 010 SHERRIFF SONG en We gaan het winnen.
- Kinderen in actie – de achtjarige Max verzamelde handtekeningen van klasgenootjes, en met de Sinterklaasactie zongen kinderen liedjes voor wethouder Kasmi en plaatsten ze hun schoenen met brieven en spandoeken bij het stadhuis.
- Eigen onderzoek zoals:
- ‘De gevolgen van verkoop en modernisering van vakantieparken en campings‘, gepresenteerd in het televisieprogramma Kassa.
- ‘Verkenning 4-seizoenen opening Recreatieoord Hoek van Holland‘.
SOS Recreatieoord Hoek van Holland
Hoe werd de verkoop van Recreatieoord Hoek van Holland voorkomen?
De commerciele verkoop van Recreatieoord Hoek van Holland werd dankzij een combinatie van verschillende factoren tegengehouden:
- Weerstand en protestacties van de recreanten
- Contacten met gemeenteraad – recreanten onderhield nauwe banden met raadsleden. Met Yoek Kouwenhoven als woordvoerder.
- Historische erkenning – status als oudste vakantiepark van Nederland en erfgoed. Door toedoen van Mario Bruijns.
- Lokale én landelijke media-aandacht – onder meer Kassa, Hart van Nederland, Powned, NOS en de documentaire De slag om Hoek van Holland van Rutger Castricum. Met John Buijsman als boegbeeld.
- Kritiek van de Rotterdamse Ombudsman Anne Mieke Zwaneveld.
- Politieke steun – met Benvenido van Schaik (Leefbaar Rotterdam) en Ellen Verkoelen (50PLUS) als belangrijke medestanders van de recreanten.
- De recreanten kwamen met een alternatief: eigen beheer via de Coöperatieve Vereniging ONS Recreatieoord. De gemeente ging akkoord met deze constructie.
Welke rol speelde de historische waarde in het voorkomen van de verkoop van recreatieoord hoek van holland?
De historische waarde werd een belangrijk argument tegen de verkoop van Recreatieoord Hoek van Holland. Het vakantiepark kreeg de status van uniek cultureel erfgoed en oudste vakantiepark van Nederland, dat bescherming verdient. Daardoor werd commerciële verkoop of herontwikkeling maatschappelijk en politiek veel moeilijker te verdedigen.
Onderzoek als fundament
De geschiedenis van het recreatieoord werd zichtbaar in de boekenserie ‘De houten kampeerstad van Rotterdam aan zee’ van Mario Bruijns (2013 en 2016). Toen de verkoopplannen in 2020 bekend werden, speelde de schrijver een actieve rol bij het inzetten van deze historische waarde en bij de erkenningen als erfgoed. Hij wist het beeld te kantelen: niet langer een verouderd vakantiepark, maar het oudste vakantiepark van Nederland met erfgoedwaarde. Daarbij introduceerde hij de slogan:
‘Oudste vakantiepark van Nederland. Dat verkoop je niet, dat koester je.’
Op dit fundament volgden officiële erkenningen. Media, de gemeenteraad van Rotterdam, Ombudsman, het actiecomité en ONS Recreatieoord namen de erfgoedwaarde over in hun argumentatie. Zo werd duidelijk dat verkoop of herontwikkeling de identiteit en cultuurhistorische betekenis van het park onherstelbaar zou aantasten.
Erkenningen van het recreatieoord
- Netwerk Immaterieel Erfgoed (2020)
- Echt Rotterdams Erfgoed (2021)
- Canon van Zuid-Holland (2021)
- Pleidooi voor behoud door architectuurhistorici en erfgoedorganisaties (2021)
Cultuurhistorische verkenning door gemeente Rotterdam
De erkenningen leidden tot de Cultuurhistorische verkenning van Recreatieoord en Camping Hoek van Holland (13 april 2021) door Van Meijel & Bet, in opdracht van de gemeente Rotterdam. Het onafhankelijke onderzoek bouwde voort op de eerder verschenen boeken over de geschiedenis van het recreatieoord. Het onderstreepte de erfgoedwaarde en adviseerde opname in de Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. Ook werd geadviseerd het terrein in publiek eigendom te houden, juist vanwege de dreiging van commerciële verkoop. De gemeente Rotterdam bevestigde de bijzondere cultuurhistorische waarde van Recreatieoord Hoek van Holland.
Vastgelegd in toekomstvisie en kernwaarden
De cultureel-historische waarden werden vervolgens, mede gelegitimeerd door de cultuurhistorische verkenning, opgenomen in de toekomstvisie en 1 van de 5 kernwaarden van Recreatieoord Hoek van Holland:
“Het recreatieoord behoudt zijn recreatieve bestemming met respect voor de cultuurhistorische waarde daarvan. Het recreatieoord is een uniek onderdeel van Hoek van Holland. De cultuurhistorische waarde staat buiten kijf. Dat betekent dat grootschalige commerciële recreatieve ontwikkeling elders in Hoek van Holland moet plaatsvinden.”
Lees meer over het recreatieoord als erfgoed
Een deel van het actiecomitee voor het stadhuis in Rotterdam (2021).
Tijdlijn verkoop Recreatieoord Hoek van Holland
2020
2020, 3 november
Brief met verkoopplannen naar recreanten
2020, 21 november
Handtekeningenactie 8-jarige Max
2020, 25 nov
Opname als Immaterieel Erfgoed
2020, 2 december
Sinterklaas actie kinderen
2020, 6 december
Artikel in NRC Handelsblad
2020, 8 december
Brief ‘Participatie een farce’?
2020, 14 december
Digitale bijeenkomst
2020, 16 december
1e overleg RAR met wethouders
2021, 6 februari
Verkoelen en van Schaik op Recreatieoord
2021
2021, 8 februari
Sneeuwactie SOS Recreatieoord HvH
2021, 21 maart
Echt Rotterdams Erfgoed
2021, 26 en 27 maart
SKIM onderzoek recreanten
2021, 30 maart
Technische sessie
2021, 4 april
Vlaggenactie Kassa
2021, 6 en 7 april
Inspreekmarathon stadhuis
2021, 8 april
Opname in Canons Zuid-Holland
2021, 13 april
Cultuurhistorische verkenning
2021, 14 april
Pleidooi voor behoud Recreatieoord
2021, 27 juli
SP agendeert opkoop vakantieparken landelijk
2021, 30 september
Toekomstvisie & kernwaarden gereed
2021, 24 november
Recreatieoord in Miniworld
2022-2024
2022, 3 februari
Gemeenteraad stemt tegen verkoop
2022, 26 september
Oprichting ONS Recreatieoord
2024
Beheer overgedragen aan ONS